Skończy się to całoroczne święto - Rok Andrzeja Wajdy, odbędą się te wszystkie liczne wydarzenia, opadnie kurz. Nie zapomnijmy o nim i jego twórczości później – apelował Robert Więckiewicz podczas debaty jubileuszowej „Dziedzictwo Wajdy” w sali im. Andrzeja Wajdy w Suwalskim Ośrodku Kultury.
Suwałki nie zapomną, za rok zorganizują siódmą edycję imprezy poświęconej urodzonemu w tym mieście laureatowi Oscara za całokształt twórczości. Robert Więckiewicz, 59-letni aktor jest najmłodszym gościem tegorocznego festiwalu. Poznał Andrzeja Wajdę, kiedy reżyser miał już 85 lat, w dorobku kilku arcydzieł, a był pełen energii przed kręceniem najważniejszego filmu w swoim życiu, jak mówił o obrazie Wałęsa. Człowiek z nadziei.
- Nie jestem już młodzieniaszkiem, musimy zdążyć, musimy zrobić ten film - przekonywał Roberta Więckiewicza, by aktor zrezygnował z umówionej wcześniej roli.
Dla Suwalczan największa zaletą festiwalu jest, że z opowieści, z anegdot przytaczanych przez słynnych ludzi, którzy z Andrzejem Wajdą współpracowali, mogą dowiedzieć kim był, jakim był człowiekiem.
Na pewno pełnym humoru: „Gdzie nauczyłeś się tak dobrze grać, jak nie grałeś w moich filmach? – pytał Więckiewicza i ironizował ze swojego sędziwego wieku: „Jeżeli zauważysz, ze przysypiam, to szturchnij mnie i przypomnij, jaki film kręcimy”.
- Każdy film Andrzeja Wajdy był wydarzeniem, wzbudzał ogólnonarodową dyskusję. Film jednak może się udać lub nie, jednym się spodobać, drugim nie. Dla mnie najważniejsze było, że spotkałem na swojej drodze człowieka, który odcisnął na mnie piętno – mówił Robert Więckiewicz, który z największym polskim reżyserem współpracował tylko przy Wałesie. Czlowieku z nadziei.
Największą liczbą, aż 14 wspólnymi filmami może poszczycić się Allan Starski. Scenograf, laureat Oscara, na planie Smugi cienia poznał późniejszą żonę, Wiesławę Starską, która projektowała kostiumy do 11 filmów Andrzeja Wajdy.
Andrzej Pągowski, artysta plastyk, początek współpracy datuje od obsypanego nagrodami plakatu do Człowieka z żelaza, obrazu powstałego w 1981 r., podczas „karnawału Solidarności” .
- Wtedy plakat był tak naprawdę jedynym komunikatorem o filmie. Jeżeli plakat był zły, ludzie to samo mogli pomyśleć o filmie i nie pójść do kina – mówił Andrzej Pągowski.
Przez ostatnie 20 lat, od czasu kiedy namówił go do nakręcenia Pana Tadeusza z Andrzej Wajdą współpracował producent Michał Kwieciński. Po 10 latach znajomości panowie przeszli na „ty”, zaprzyjaźnili się, przez 15 lat dwa razy w tygodniu chodzili do kina. Andrzej Wajdą oglądał wszystko, nawet w kiepskim obrazie doszukiwał się dobrze zagranej sceny.
- No i wspaniale opowiadał filmy - dodaje Allan Starski. – Aż szkoda było potem iść do kina i się rozczarować.
Wojciech Marczewski współtwórca Szkoły Filmowej im. Andrzeja Wajdy podkreśla, jak mocno reżyser kochał aktorów, ale i jak starannie dobierał obsadę.
- Jak już wiem, kto u mnie zagra, to wiem, jaki film zrobię – mawiał Andrzej Wajda.
O pierwszym zetknięciu, zabawnych i trudnych momentach wieloletniej pracy z Andrzejem Wajdą opowiadali Emilia Krakowska, Joanna Szczepkowska, Magdalena Zawadzka i Olgierd Łukaszewicz, który w ponurych latach 80. grał w pokazywanym w kościołach „Wieczerniku”.
- Andrzejowi Wajdzie mocno zależało na zrobieniu tego spektaklu – opowiadał Olgierd Łukaszewicz. – To był gest w stronę tych wszystkich, którzy byli aresztowani i internowani, poszli siedzieć za pierwszą „Solidarność”.
Pokazy nie tylko filmów, ale i spektakli teatralnych są nowością tegorocznej edycji festiwalu. Organizatorzy i uczestnicy mają nadzieję, że jeszcze nie wszystko zostało o Wajdzie powiedziane.
- Wszyscy jesteśmy odpowiedzialni za to, co się z jego twórczością stanie. Liczę na to, że krytyczniej przyjrzą się jej młodzi filmowcy, bo mu się to należy – przekonywał Robert Więckiewicz.
Wojciech Drażba
Fot. Suwalki24.pl
