Najpierw Sojusz Dla Lasów Litewskich zwrócił się do władz Litwy w sprawie planowanego poligonu wojskowego w Kopciowie. Stowarzyszenie wskazywało na szereg zagrożeń dla środowiska naturalnego.
Potem, 26 stycznia Stowarzyszenie Inspekcja Leśna na Litwie (VŠĮ Girių Inspekcija) - organizacja pozarządowa zrzeszająca niezależnych obserwatorów-inspektorów leśnych, złożyła skargę do Komisji Europejskiej.
Teraz Stowarzyszenie „Lasy Społecznościowe Kapčiamiestis” złożyło oficjalne zawiadomienie do różnych unijnych, litewskich i polskich władz. Wystosowalo oficjalne pismo w „w sprawie systematycznych naruszeń prawa Unii Europejskiej (NATURA 2000, EUDR, ESPOO, ORHUS) i prawa Republiki Litewskiej w procesie zatwierdzania poligonu w Kopciowie oraz apel do Sejmu Republiki Litewskiej o wstrzymanie projektu”.
Obszerna skarga trafiła m.in. do polskiego Ministerstwa Klimatu i Środowiska.
Puszcza Augustowska
Stowarzyszenie „Lasy Społecznościowe Kapčiamiestis” w swojej skardze podkreśla, że planowany poligon graniczy bezpośrednio z Puszczą Augustowską na terenie Polski, dlatego też wszelkie negatywne oddziaływanie na ten integralny ekosystem i wspólne zasoby wodne musi zostać ocenione zgodnie z Konwencją z Espoo.
- Poziomy wód podziemnych i systemy melioracyjne w masywie Puszczy Kapčiamiestis nie są zamknięte. Przecięcie i osuszenie masywu leśnego wpływa na połączenia hydrologiczne całej zlewni. Degradacja zasobów naturalnych i zaburzenie stabilności hydrologicznej na tym krytycznym odcinku granicy nie tylko prowokuje międzynarodowy konflikt prawny ze strategicznym partnerem Polską, ale także bezpośrednio osłabia odporność cywilną w obu krajach, co stoi w rażącej sprzeczności z wymogami Artykułu 3 NATO (Odporność) w zakresie zapewnienia dostępności krytycznych zasobów, w tym wody, w sytuacjach kryzysowych - pisze Stowarzyszenie i pyta:
- Czy polski rząd weźmie na siebie odpowiedzialność wobec swoich obywateli w Sejnach i Puńsku, jeśli okaże się, że umowa z Litwą została zawarta bez przeprowadzenia oceny oddziaływania na zasoby wodne o charakterze transgranicznym? Czy Polska, jako zagorzały zwolennik unijnych przepisów środowiskowych, akceptuje realizację projektu bez Strategicznej Oceny Oddziaływania na Środowisko (SOOŚ)?
Chcą wstrzymania projektu
- Czy utworzenie dziesiątego poligonu na Litwie, niszczącego kolejny rozległy masyw leśny, złożone ekosystemy i zasoby wodne na granicy, nie zwiększa wrażliwości społeczeństwa obywatelskiego w sytuacjach kryzysowych, co jest sprzeczne z wymogiem Artykułu 3 NATO dotyczącym wzmocnienia ogólnej odporności kraju -pyta Stowarzyszenie i żąda, aby Komisja Bezpieczeństwa Narodowego i Obrony Sejmu Republiki Litewskiej oraz posłowie podjęli decyzję o wstrzymaniu tego projektu do czasu zapewnienia pełnej przejrzystości prawnej i zakończenia obowiązkowych procedur związanych z ochroną środowiska.
Woda nie zna granic
Planowana infrastruktura poligonu (wycinka drzew, drenaż, wibracje i zanieczyszczenie przez ciężki sprzęt) stanowi bezpośrednie zagrożenie dla stabilności hydrologicznej Lasu Kapciamiestis i okolicznych miejscowości.
Zniszczenie naturalnych zasobów wodnych (wysychanie studni, osuszanie bagien i strumieni) na granicy stanowi rażące naruszenie Artykułu 3 NATO (Odporność), ponieważ osłabia odporność i zdolność przetrwania społeczeństwa obywatelskiego w sytuacjach kryzysowych.
Ponieważ oddziaływanie to wykracza poza granice państwa, władze muszą przeanalizować, jak wpłynie na poziom wód gruntowych po polskiej stronie Dane naukowe i precedens poligonu w Rudnikach pokazują, że masowe wylesianie i prace melioracyjne mają bezpośredni wpływ na wody gruntowe nawet na głębokości kilkudziesięciu metrów.
- Bez szczegółowego modelowania hydrologicznego władze nie mogą zaprzeczyć, że ten projekt nieodwracalnie zakłóci równowagę wód gruntowych, co stanowi bezpośrednie zagrożenie dla zasobów wody pitnej mieszkańców regionu po obu stronach granicy państwowej. Woda nie zna granic. Jeśli Litwa wytnie lasy, woda cofnie się również w polskich gospodarstwach rolnych - zwracają uwagę autorzy skargi.
WYG
Źródło: Stowarzyszenie „Lasy Społecznościowe Kapčiamiestis”
Fot. Suwalki24.pl
