.jpg)
Lider trzeciej siły w litewskim parlamencie, Świtu nad Niemnem (14,99 proc. w ostatnich wyborach) i jednocześnie koalicjant obecnej ekipy rządzącej Litwą, Remigijus Žemaitaitis nie jest pewien, czy jego partia poprze utworzenie poligonu w Kopciowie.
- Z tego, co dzisiaj słyszę, nie widzę jeszcze, aby frakcja Nemunas Aušra wspierała poligon Kapčiamiestis - powiedział R. Žemaitaitis dziennikowi Žinių radijus.: - Im dalej Ministerstwo Obrony i wojsko będą wpuszczać do przestrzeni informacyjnej niepewność i pewnego rodzaju fantazje, tym mniej posłowie Sejmu zaczną wierzyć w ich chęć działania. Publikowane są pewne dane, które są dość niejasne, sugerujące, że istnieje prawo, ale jeszcze go nie mamy. O czym tu mówić? Czy nie mamy społeczeństwa, które nie jest jeszcze wystarczająco podzielone? - dodał.
W tle dyskusji pojawia się też napięcie polityczne w koalicji rządzącej. Prezydent Gitanas Nausėda sygnalizował wcześniej, że jeśli frakcja Świtu nie poprze projektu poligonu, socjaldemokraci powinni potraktować to jako koniec koalicji.
- Niejednokrotnie mówiłem publicznie, że koalicja jest potrzebna, aby móc podejmować trudne, niepopularne i złożone decyzje, ale niezbędne dla Litwy. Jeśli koalicja jest w stanie to zrobić, to jest zdolna i możemy działać. Jeśli koalicja nie jest w stanie tego zrobić, to pytanie brzmi, czy taka koalicja jest potrzebna - powiedział minister obrony Litwy Robertas Kaunas.
Tyle tylko, że wówczas nie będzie większości w parlamencie. Z konserwatystami socjaldemokraci raczej koalicji nie utworzą.
Dwie części poligonu. Strzelanie w kierunku granicy z Polską
Zgodnie z wcześniejszymi zapowiedziami Ministerstwa Obrony, planowany poligon Kapčiamiestis zostanie podzielony na dwie strefy funkcjonalne, z których jedna będzie przeznaczona do manewrów, a w drugiej znajdą się strzelnice do strzelań ostrych.
Według ministerstwa, około dwie trzecie terenu będzie służyć jako poligon wojskowy i będzie wykorzystywane do manewrów, ćwiczeń taktycznych oraz budynków administracyjnych. Na tym obszarze znajduje się łącznie 77 gospodarstw rolnych. Ich właściciele lub firmy zlokalizowane na tych terenach będą mogli w ciągu 60 miesięcy zdecydować, czy chcą zachować nieruchomość, czy sprzedać ją państwu w ramach uproszczonej procedury.
W tym czasie teren, który będzie pełnił funkcję poligonu wojskowego z poligonem strzeleckim, zostanie skoncentrowany w zachodniej części poligonu, w pobliżu granicy z Polską. Na tym obszarze znajduje się łącznie 13 gospodarstw rolnych. Nieruchomości prywatne i przedsiębiorstwa wchodzące w skład tej części będą nabywane zgodnie z prawem. Usługi wyceny nieruchomości i przedsiębiorstw indywidualnych będą świadczone przez niezależnych rzeczoznawców majątkowych – informuje litewski resort obrony.
Społecznicy nadal walczą
Minister Obrony Litwy uważa, że protestują tylko nieliczni. Tymczasem pod petycją przeciwko poligonowi podpisało się już 15 751 osób z całego kraju, przejrzało ją 114 855 osób, ofiarowano 9 650 euro.
Przypomnijmy o negatywnych opiniach przygranicznych polskich samorządów: powiat sejneńskiego, gmin Giby oraz Sejny.
Natomiast litewscy społecznicy czekają też na stanowisko Komisji Europejskiej, do której trafiło już kilka skarg. Stowarzyszenie „Lasy Społecznościowe Kapčiamiestis” złożyło oficjalne zawiadomienie do różnych unijnych, litewskich i polskich władz oficjalne pismo w „w sprawie systematycznych naruszeń prawa UE (NATURA 2000, EUDR, ESPOO, ORHUS) i prawa Republiki Litewskiej w procesie zatwierdzania poligonu w Kapčiamiestis oraz apel do Sejmu Republiki Litewskiej o wstrzymanie projektu”.
Bardzo obszerna skarga trafiła m.in. także do polskiego Ministerstwa Klimatu i Środowiska.
W minioną środę, 25 lutego Stowarzyszenie „Lasy Społecznościowe Kapčiamiestis” zwróciło się ponadto do samorządu Druskiennik o ocenę wpływu na środowisko planowanego poligonu w Kopciowie.
Przeciwnicy lokalizacji poligonu akurat w Kopciowie podkreślają negatywny wpływ nie tylko na unikatowe środowisko naturalne, ale i zdrowie mieszkających tu ludzi: .
- Długotrwały i powtarzający się hałas impulsywny (strzelanie, wybuchy, ruch czołgów), typowy dla poligonów wojskowych, nie odpowiada naturze normalnego hałasu mieszkalnego i ma znaczący negatywny wpływ na zdrowie fizyczne człowieka. Aktywność wojskowa w poligonach tworzy chroniczne zanieczyszczenia środowiska (metale ciężkie, pozostałości amunicji), które mogą mieć długotrwale negatywny wpływ na zdrowie fizyczne. Według danych naukowych, działania wojskowe w terenach lądowych, prowadzone w pobliżu terenów mieszkalnych, powodują nie tylko krótkotrwałe niedogodności, ale także długotrwałe uszkodzenia zdrowia fizycznego i psychicznego, naruszając zasady ostrożności, proporcjonalności i prawa człowieka do zdrowego środowiska - podkreślają społecznicy.
Ministerstwo Gospodarki Litwy: poligon pozytywnie wpłynie na biznes, dochody, jakość życia
Ministerstwo Gospodarki i Innowacji przeprowadziło analizę, która jasno wykazała, że poligon w Kapčiamies może stać się stabilnym i długofalowym źródłem wzrostu gospodarczego w rejonie łoździejskim pozytywnie wpływając na lokalny biznes, zatrudnienie, dochody gminy i ogólną jakość życia. Rozwój infrastruktury wojskowej w regionach często działa w ramach polityki regionalnej - stymuluje inwestycje, zwiększa zapotrzebowanie na usługi i stwarza warunki dla zrównoważonej działalności gospodarczej. Dodatkowo z przeprowadzonych obliczeń wynika, że gdyby poligon Kapčiamiestis funkcjonowałoby na pełnej mocy, rejon łoździejski mógłby wznieść się na 41 miejsce w rankingu Indeksu Jakości Życia, wyprzedzając 13 innych rejonów - mówi Titas Budreika, główny ekonomista resoryu gospodarki i innowacji.
W rejonie łoździejskim poziom gospodarki jest niski. Obecnie w rejonie zatrudnionych jest tylko 2850 osób, a po utworzeniu poligonu w Kapčiamiestis planowane jest stworzenie około 100 nowych miejsc pracy dla wojskowych i służb - oznaczałoby to około 3,4%. rosnące zatrudnienie w całym okręgu. To, według szacunków Budreiki, w pełni funkcjonujący poligon, zwiększyłby obroty lokalnych firm o 8 proc. , czyli około 17 milionów euro co roku.
WYG
Źródła: MOK RL; Ministerstwo Gospodarki i Innowacji RL; Mano Kapciamiestis; Žinių radijus
Fot: Ministerstwo Obrony Kraju RL; Stowarzyszenie „Lasy Społecznościowe Kapčiamiestis”( Kęstutis Ptakauskas i Gintautas Kniukšta).
