Łotwa, Estonia, Litwa i Polska zaapelowały do przewodniczącego Rady Europejskiej António Costy i przewodniczącej Komisji Europejskiej Ursuli von der Leyen o uwzględnienie finansowania projektu Rail Baltica w kolejnym wieloletnim budżecie UE.
List przesłany przywódcom Unii Europejskiej podczas ostatniego posiedzenia Rady Europejskiej w Brukseli podpisali premier Łotwy Andris Kulbergs, premier Estonii Kristen Michal, prezydent Litwy Gitanas Nausėda i premier Polski Donald Tusk.
To nie pierwszy w tym roku taki apel, tyle tylko, że w kwietniu i sierpniu apelowali Bałtowie, a teraz dołączyła do nich także Polska.
Rail Baltica – strategiczna inwestycja w bezpieczeństwo europejskie
W liście podkreślono, że Rail Baltica to strategiczna inwestycja Unii Europejskiej w bezpieczeństwo, mobilność wojskową, łączność, odporność gospodarczą, jedność europejską i spójność terytorialną. Znaczenie projektu jeszcze bardziej wzrosło w obecnej sytuacji bezpieczeństwa, aby zapewnić UE i NATO możliwość szybkiego przemieszczania wojsk i sprzętu wojskowego na wschodnią flankę Europy.
Przywódcy czterech krajów potwierdzili swoje zdecydowane zaangażowanie na rzecz dokończenia projektu Rail Baltica w ramach wieloletnich ram finansowych UE na lata 2028–2034, podkreślając jednocześnie, że jego pomyślna realizacja wymaga stabilnego, przewidywalnego i ukierunkowanego finansowania ze środków UE.
- Wspólnie apelujemy o przeznaczenie konkretnych środków finansowych na projekt Rail Baltica w ramach instrumentu „Łącząc Europę” – czytamy w liście.
Rail Baltica to jedyny projekt, którego celem jest jednoczesne uzupełnienie brakujących połączeń w dwóch europejskich korytarzach sieci transportowej oraz priorytetowym korytarzu mobilności wojskowej UE.
W obecnej sytuacji bezpieczeństwa, cywilne i wojskowe wykorzystanie Rail Baltiki ma szczególne znaczenie . Projekt ten wzmocni zdolność UE i NATO do szybkiego przemieszczania personelu i sprzętu wojskowego na wschodnią flankę Europy, wnosząc tym samym istotny wkład we wspólne bezpieczeństwo Europy i gotowość do reagowania na zagrożeni – zaznaczają sygnatariusze listu.
Jednocześnie Rail Baltica będzie promować integrację państw bałtyckich z europejską siecią kolejową, udoskonalać połączenia transgraniczne oraz wzmacniać konkurencyjność gospodarczą UE i spójność regionalną.
- Ten wspólny list to dobra wiadomość dla dalszej realizacji projektu. Rail Baltica nie może być budowana w ramach trzech odrębnych projektów krajowych. To wspólna europejska infrastruktura bezpieczeństwa i mobilności wojskowej, a teraz zasiadamy przy jednym stole również z Polską. Budowa nie może zostać wstrzymana, dlatego uzgadniamy terminy i plany prac z Komisją Europejską i Polską - podkreśl premier Łotwy Andris Kulbergs.
Potrzebne jest przewidywalne finansowanie ze środków UE
Przywódcy krajów przypominają, że Rail Baltica osiągnęła dojrzałą fazę realizacji. Na Litwie budowane jest 114 km linii głównej, w tym odcinki, na których układanie torów już się rozpoczęło, a w całych krajach bałtyckich prawie połowa linii głównej jest już w budowie lub jest przygotowana do budowy. Realizacja korytarza Rail Baltica jest kontynuowana również w Polsce, gdzie niedawno podpisano umowę na budowę prawie 95 km infrastruktury kolejowej na odcinku Białystok-Ełk, co dodatkowo wzmocni połączenie między krajami bałtyckimi a resztą Unii.
Przywódcy czterech krajów podkreślają, że projekt Rail Baltica otrzymał znaczące dofinansowanie krajowe oraz znaczące wsparcie ze strony Unii Europejskiej. Jednak pomyślne zakończenie projektu jest możliwe jedynie dzięki solidnemu, przewidywalnemu i ukierunkowanemu finansowaniu UE w ramach kolejnych wieloletnich ram finansowych. Stworzyłoby to znaczącą wartość dodaną, wykraczającą daleko poza granice uczestniczących państw członkowskich UE i służącą interesom całej Unii.
Przywódcy Litwy, Estonii, Łotwy i Polski apelują o utworzenie specjalnej linii finansowania dla projektu Rail Baltica w ramach instrumentu „Łącząc Europę”. Rail Baltica musi pozostać jednym z najważniejszych priorytetów infrastrukturalnych UE.
-Wierzymy, że Rada Europejska nadal będzie uznawać Rail Baltica za priorytetowy projekt europejski i wspierać warunki niezbędne do jego pomyślnej realizacji. Wdrożenie Rail Baltica będzie jasnym sygnałem, że Unia Europejska jest w stanie inwestować w infrastrukturę, która jednocześnie wzmacnia bezpieczeństwo, promuje spójność i pogłębia integrację wszystkich jej regionów- czytamy we wspólnym liście.
Rail Baltica
Rail Baltica to największy projekt infrastruktury kolejowej w historii krajów bałtyckich, i niezmiernie ważny dla północno -wschodniego regionu Polski. zakłada budowę zelektryfikowanej, dwutorowej linii kolejowej o europejskim standardzie, łączącej Warszawę, Kowno, Wilno, Poniewież, Rygę, Parnawę i Tallin. Łączna długość linii kolejowej Rail Baltica w krajach bałtyckich wynosi 870 km: 392 km na Litwie, 265 km na Łotwie, 213 km w Estonii i około 362 km w Polsce.
Rail Baltica jest elementem dwóch korytarzy europejskiej sieci transportowej – Morza Północnego Bałtyku oraz Morza Bałtyckiego, Czarnego i Egejskiego. W 2011 roku została uznana na Litwie za projekt o szczególnym znaczeniu narodowym.
W projekcie bierze udział pięć krajów Unii Europejskiej: Estonia, Łotwa, Litwa, Polska i pośrednio Finlandia.
WYG
Źródła i fot: Kancelaria Prezydenta RL; Kancelaria Premiera Łotwy; Rail Baltica
