Spółka państw bałtyckich RB Rail AS złożyła nowy wniosek o dofinansowanie ze środków Unii Europejskiej na kolejne etapy budowy i rozwoju kolei w Estonii, na Łotwie i Litwie.
Mowa o 357 mln euro. Tyle Rail Baltica chce na bieżące potrzeby. Natomiast premier Litwy Mindaugas Sinkevičius podczas potkania w środę, 28 października z wiceprzewodniczącym Komisji Europejskiej ds. spójności i reform Raffaelem Fittem zaznaczył, że potrzeby na zakończenie tej strategicznej inwestycji są o wiele większe.
- Państwa bałtyckie chcą uzyskać 10 mld euro wsparcia z budżetu Unii Europejskiej na lata 2028–2034 na kontynuację budowy europejskiej linii kolejowej Rail Baltica – poinformował Mindaugas Sinkevičius.
Niepokój litewskiego premiera budzi także inicjatywy płynące z Brukseli zmierzające do ograniczenia w przyszłe perspektywie finansowej UE budżetu unijnego instrumentu „Łącząc Europę" (Connecting Europe Facility CEF), którego wartość przekraczała dotychczas 50 mld euro na całą Unię Europejską.
Proponowane dofinansowanie w wysokości 357 mln euro na lata 2027–2030, pomoże w przyspieszeniu budowy głównej linii kolejowej, rozwoju niezbędnej infrastruktury oraz przygotowaniu systemów technicznych niezbędnych do przyszłego funkcjonowania kolei – zaznacza spółka.
Wniosek o 357 mln euro
Wspólne wnioski, koordynowane przez RB Rail AS wraz z krajowymi organizacjami odpowiedzialnymi za wdrażanie projektu Rail Baltica, łączą priorytety wszystkich trzech państw bałtyckich.
Ubiegają się one o dofinansowanie w wysokości około 357,5 mln euro z instrumentu „Łącząc Europę” (CEF), w tym 157,5 mln euro z budżetu spójności i 200 mln euro z budżetu ogólnego.
Wnioski obejmują szereg działań, w tym bieżącą budowę linii kolejowej, systemy energetyczne i sygnalizacyjne oraz zakup gruntów.
Proponowane inwestycje wesprą rozwój Rail Baltica we wszystkich trzech krajach bałtyckich, odzwierciedlając różne etapy realizacji w każdym z nich.
Publikacja wyników spodziewana jest wiosną 2027 roku.
Tyle chce spółka rail Baltica na bieżące potrzeby. Natomiast premier Litwy Mindaugas Sinkevičius podczas potkania w środę (28.10.2026r) z wiceprzewodniczącym Komisji Europejskiej ds. spójności i reform Raffaelem Fittem zaznaczył, że potrzeby na zakończenie tej strategicznej inwestycji są o wiele większe.
- Państwa bałtyckie chcą uzyskać 10 mld euro wsparcia z budżetu Unii Europejskiej na lata 2028–2034 na kontynuację budowy europejskiej linii kolejowej Rail Baltica – poinformował Mindaugas Sinkevičius.
Niepokój litewskiego premiera budzi także inicjatywy płynące z Brukseli zmierzające do ograniczenia w przyszłe perspektywie finansowej UE budżetu unijnego instrumentu „Łącząc Europę" (Connecting Europe Facility CEF), którego wartość przekraczała dotychczas 50 mld euro na całą Unię Europejską.
Litwa
Rail Baltica na Litwie ubiega się o dodatkowe 37,3 mln euro dofinansowania z UE.
Na Litwie inwestycje z unijnego wsparcia mają przyczynić się do rozwoju infrastruktury elektroenergetycznej niezbędnej do przyszłej działalności kolejowej, w tym połączeń wysokiego napięcia z podstacjami trakcyjnym
Gdzie planowana jest inwestycja na Litwie?
- 8,96 mln euro – na projekt systemów sterowania, monitorowania i sygnalizacji pociągów oraz rozwój ich oprogramowania i sprzętu.
- 28,37 mln euro – na infrastrukturę przyłączeniową sieci elektroenergetycznej dla podstacji trakcyjnych w Poniewieżu, Iszorach i Ludwinawie, dokumentację techniczną, produkcję i testy prototypów rozjazdów i łączników temperaturowych, metodykę utrzymania infrastruktury oraz nabycie gruntów na węźle kolejowym w Poniewieżu.
Prace te stanowią ważny element przyszłej infrastruktury kolejowej. Systemy sterowania i sygnalizacji pociągów zapewnią bezpieczne zarządzanie ruchem, a infrastruktura zasilania i przygotowane rozwiązania techniczne pomogą w konsekwentnej realizacji kolejnych etapów projektu.
W Estonii finansowanie wesprze budowę odcinka kolejowego Tootsi–Timmermanni, w tym mostów, wiaduktów i przejść dla zwierząt, a także mostu kolejowego w Parnawie.
Na Łotwie nacisk położony jest na kontynuację budowy linii głównej w kierunku granicy litewskiej, w tym na roboty ziemne, mosty, wiadukty drogowe i przejścia dla zwierząt.
Wnioski o dotację obejmują również działania związane z pozyskiwaniem gruntów we wszystkich trzech krajach.
Poza budową, proponowane finansowanie obejmuje systemy sterowania i sygnalizacji kolejowej (CCS), elektryfikację i zasilanie oraz przygotowania do przyszłego zarządzania infrastrukturą i eksploatacji kolei. Działania te są niezbędne do zapewnienia, że infrastruktura budowana w trzech krajach bałtyckich będzie mogła docelowo funkcjonować jako jedna, połączona linia kolejowa, a nie jako oddzielne odcinki krajowe.
Ciągłe inwestycje w strategiczne europejskie połączenia transportowe
Rail Baltica połączy Estonię, Łotwę i Litwę z europejską siecią kolei normalnotorowych, umożliwiając bezpośrednie przewozy pasażerskie i towarowe z Polską i resztą Europy. Oprócz poprawy połączeń transportowych, kolej wzmocni integrację państw bałtyckich z europejskim systemem transportowym i zapewni dodatkową przepustowość dla mobilności wojskowej, co staje się coraz ważniejszym czynnikiem dla bezpieczeństwa i odporności Europy.
Do tej pory Rail Baltica pozyskała około 4,5 miliarda euro dofinansowania z UE w ramach 12 umów o dotację w ramach CEF, wspierających badania, projektowanie, prace przygotowawcze i prace budowlane w trzech państwach bałtyckich. Nowe wnioski o dofinansowanie będą teraz oceniane przez Komisję Europejską i Europejską Agencję Wykonawczą ds. Klimatu, Infrastruktury i Środowiska (CINEA) w ramach procesu wyboru finansowania transportu w ramach CEF.
Marko Kivila, dyrektor naczelny spółki joint venture państw bałtyckich, w rozmowie z portalem rapporteur, nazwał Instrument „Łącząc Europę” finansowym kręgosłupem projektu. Zapewnia on do 85% współfinansowania kosztów kwalifikowanych, a większość dotychczas pozyskanych środków pochodzi ze środków UE.
Budowa trwa we wszystkich trzech krajach: 107 km w Estonii, około 30 km na Łotwie i 114 km na Litwie, gdzie układane są pierwsze 8,8 km torów. Powstają również drogi dojazdowe, wiadukty, ekodukty i budynki terminali.
Według spółki Rail Baltica, około 40% głównej linii w państwach bałtyckich jest obecnie w budowie.
Rail Baltica to jeden z największych realizowanych projektów elektryfikacji kolei w Europie.
Marko Kivila, dyrektor naczelny spółki joint venture państw bałtyckich, twierdzi, że kolejny program finansowania UE powinien być „bardziej przewidywalny, elastyczniejszy i szybszy w realizacji”.
Kivila określa Rail Baltica jako jeden z największych realizowanych projektów elektryfikacji kolei w Europie. Podpisano kontrakt o wartości 1,77 mld euro na elektryfikację, obejmujący około 870 km linii kolejowych, 2403 km torów i dziesięć podstacji trakcyjnych w trzech krajach.
Trwają postępowania przetargowe na system sterowania ruchem kolejowym, w tym Europejski System Zarządzania Ruchem Kolejowym (ERTMS) Poziomu 2, a także zabezpieczane są podkłady kolejowe, szyny, rozjazdy i kable. Kolejnym kluczowym etapem, jak powiedział Kivila, jest przyznanie i realizacja pozostałych kontraktów na systemy kolejowe, w szczególności na sygnalizację.
Dodał, że skoro Finlandia i Szwecja są już w NATO, Rail Baltica stanowi część znacznie większego korytarza strategicznego północ–południe, łączącego północno-wschodnią flankę NATO z Polską i resztą Europy.
WYG
Źródła: RB Rail AS; rapporteur; Ministerstwo Komunikacji RL
